Kanlı İdrar

İdrarda kan hücrelerinin bulunması durumuna kanlı idrar ya da tıp dilindeki adıyla hematüri denir. Kan hücrelerinin sayısına göre idrarın rengi koyulaşabilir.

Kanlı İdrar Nedenleri ve Belirtileri

Kanlı idrar birçok hastalığın ön belirtisi olan önemli bir göstergedir. İdrarda kırmızı kan hücrelerinin bulunması kanlı idrar yapmaya neden olur. Kanın böbreklerde süzülmesiyle idrar oluşur. İdrar, 25-30 santim uzunluğundaki iki adet iç idrar yolu ile idrar kesesine taşınır ve burada depolanır. Uygun yer ve zamanda dış idrar yolu ile boşaltılır. Hematüriye bir çok neden yol açabilir.

Örneğin spor aktivitesinden sonra hematüri görülebilir ve 24 saat içinde kaybolur. Bunun dışında mesane veya böbrek taşı, üretrit, glomerülonefrit, hemolitik anemi, mesane kanseri, tüberküloz, trafik kazası vs gibi çeşitli travmalar, enfeksiyonlar, nefritler, kemoterapi ve radyoterapi gibi nedenlerle hematüri görülebilir. Bir de gece hematürisi, soğuk hematürisi, pozisyonel hematüri, ilaç kullanımıan bağlı (kan sulandırıcıların fazla alınması gibi) hematüriler görülebilir.

İdrarda kan, oluşum, iletim, depolanma ve dışarı atılma işlemlerinin herhangi bir evresinde gelişebilir. Bir kısım kanama sadece mikroskopla görülebileceği gibi (mikroskopik hematüri) bazı vakalarda idrardaki kan hücreleri gözle görülebilir düzeydedir ve buna da makroskopik hematüri denir.

500 cc idrara 0.2 ml kan karışması renk değişimi için yeterlidir. Kan bulunan idrar bulanık bir yapıya sahiptir. Makroskopik hermatüride idrar içerisinde alyuvar fazladır. İdrar kaçırma ve yüksek ateşse nadiren görülür. Taze idrarda kan, kırmızı görünür ancak bekletilmiş idrarda görüntü kahverengiye döner.

Altta yatan önemli bir patolojiyi işaret eden makroskopik hematüri hastalarının yarısında ürogenital sistem hastalığı görülmektedir. Bu hastalığın belirlendiği kişilerin detaylı bir şekilde ürolojik değerlendirilmesi gerekir.

Klinik değerlendirmede, hematüri oluş şekli, pıhtının var olması, ağrı varlığı ve idrarın hangi bölümde olduğu önem taşır. Başlangıç seviyesindeki makroskopik hematüri, üretra kaynaklı olup çoğunlukta inflamasyona eşlik eder. Mesane ve üst üriner sistem kaynaklı olduğunda mesane boyu ile prostatik üretra kaynaklıdır.

Yan ağrıları çoğunlukla üreter taşını gösterir. Ağrısız pıhtılı olan hematürinin en sık sebebi ise mesane kanseridir. Üreterin şeklini alan pıhtılar üst üriner sistem patolojilerinin belirtisidir. Mikroskopik hematüri hastalarının ise yüzde 40’ında altta yatan bir neden bulunmaz. Hematüri her zaman bir hastalık olmamakla birlikte, yapılan araştırmalar doğrultusunda normal insanların yüzde 9 ila 18’inde hematüriye rastlanmıştır.

Fiziksel egzersiz, travma ve cinsel aktivite hematüriye sebep olabilir. İdrar örneği verilmeden idrarda kanamaya sebep olan bu aktiviteler mikroskopik hematürinin tanısında sıkıntı çıkarabilir. Verilen 3 idrar örneğinden 2’sinde 3’ten çok eritrosit görülürse mikroskopik hematüri olarak kabul edilir.

Kanlı İdrar Teşhis ve Tedavisi

Teşhiste hastanın şikayetleri, fizik muayenesi ve bazı idrar tahlilleri yol göstericidir.  Normal idrarda her bir büyük büyütme sahası başına üçten daha az kan hücresi saptanır. Bunun fazlası idrarda kanama olarak algılanıp araştırılır. NMP-22 adı verilen idrar testiyle idrar kanamasının iyi huylu mu kötü huylu mu olduğu yüzde 90 doğrulukta saptanır.

Bunlar dışında özel bir yöntem ile idrarda kanser hücresi saptama metodu olan idrar sitolojisi, basit bir  röntgen filmi olan ve taş hastalıklarının teşhisini sağlayan direkt üriner sistem grafisi, damardan özel bir ilaç verilerek röntgen çekilmesini sağlayan IVP (Intra Venöz Pyelografi), ultrason görüntüleme, MR, tomografi, anjiyo sintigrafi gibi başka bazı tetkiklere ihtiyaç duyulabilir.

Tedavide altta yatan nedene göre yol haritası belirlenir. Altta yatan ciddi bir patoloji yoksa herhangi bir tedaviye gerek duyulmaz.

Önerilen Branşlar: Aile Hekimliği, Üroloji, Çocuk Üroloji

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Please enter your name here